Archival resources online szukajwarchiwach.pl

Sąd Nadworny w Koszalinie

Archiwum Państwowe w Szczecinie
- brak danych - 1573-1883
Kösliner Hofgericht 1573 - 1883
- brak danych - tak
instytucje ochrony prawa i wymiaru sprawiedliwości - sądy, trybunały niemiecki
inwentarz książkowy Yes - brak danych -
W 1720 r. król Fryderyk Wilhelm I nakazał utworzyć dla wschodniej części Pomorza pruskiego nowy sąd wyższy. Powołano wówczas Sąd Nadworny w Koszalinie, który rozpatrywał jedynie sprawy cywilne, w pierwszej instancji wobec szlachty, a w instancji apelacyjnej od sądów miejskich, domenalnych i patrymonialnych. Sprawy karne były przekazywane bezpośrednio do Senatu dla Spraw Karnych przy Rejencji w Szczecinie. Sąd koszaliński nie prowadził również spraw lennych, gdyż dla całego Pomorza pruskiego działała jedna Kancelaria Lenna w Szczecinie (Lehnkanzlei). W 1780 r. przy sądzie w Koszalinie utworzono Kolegium Opiekuńcze (Vormundschaftskollegium), które zajmowało się również sprawami depozytów. W 1783 r. Sąd Nadworny w Koszalinie otrzymał prawo zakładania ksiąg hipotecznych dóbr szlacheckich we wschodnich powiatach Pomorza Tylnego: białogardzkiego, Księstwo (późniejsze powiaty: kołobrzeski i koszaliński), miasteckiego, sławieńskiego, słupskiego i szczecineckiego. W 1804 r. okręg działania sądu został powiększony o ziemię lęborsko-bytowską, która znajdowała się dotąd w departamencie zachodniopruskim. Sąd Nadworny w Koszali-nie działał do 1808 r., kiedy to na podstawie ustawy z 26 grudnia o reformie administracji prowincjonalnej został przekształcony w Wyższy Sąd Krajowy.
Akta Sądu Nadwornego w pierwszej połowie XIX w. były przechowywane w registraturze Wyższego Sądu Krajowego w Koszalinie. W 1844 r. zostały one przekazane Archiwum Prowincjonalnemu w Szczecinie, gdzie zostały zinwentaryzowane i uporządkowane. Podczas II wojny światowej akta sądu koszalińskiego zostały ewakuowane do Schwerinsburga (powiat Anklam), skąd po zakończeniu wojny trafiły do zasobu Landesarchiv w Greifswaldzie. W 1961 r. wyniku polsko-niemieckiej wymiany archiwaliów zespół Sąd Nadworny w Koszalinie powrócił do archiwum w Szczecinie.
1. Organizacja sądu 1764-1817; 3 j.a. - przepisy, reorganizacja urzędu.
2. Zatargi miast 1604-1807; 4 j.a. - spory między miastami: Barwice (Bärwalde), Bobolice (Bublitz), Miastko (Rummelsburg), Szczecinek (Neustettin) o granice, sądownictwo, patronat.
3. Zniesienie wspólnot 1769-1802; 75 j.a. - separacje ziemi i likwidacja wspólnot na gruntach dworskich, gminnych, miejskich i domenalnych.
4. Sprawy rodzinne 1582-1817; 191 j.a. - opiekuństwo, sprzedaż dóbr, testamenty.
5. Inwentarze dóbr szlacheckich 1623-1785; 9 j.a. - lustracje, szacowanie wartości majątków, rachunki, dochody i wydatki.
6. Sprawy stanowe 1613, 1731-1746; 2 j.a. - wezwania szlachty na obrady, nobilitacje.
7. Hipoteka 1773-1883; 8 j.a. - założenie ksiąg hipotecznych w ziemi lęborsko-bytowskiej, w tym szlachty kaszubskiej, zastawy i obligacje.
8. Dotacje 1682-1804; 6 j.a. - na rozwój majątków szlacheckich w ziemi lęborsko-bytowskiej, odbudowę kościołów, przytułków.
9. Procesy 1746-1827; 15 j.a. - spory o granice.
- brak danych -

Amount of archival material

314

314

0

5.90

5.90

0.00

Amount of non-archival material

0

0.00

- brak danych -