Archival resources online szukajwarchiwach.pl

Archiwum Państwowe w Bydgoszczy

Archiwum Państwowe w Bydgoszczy
Previous archive Next archive
9622.15 15893.0
2030.3 22
18899 6003

W skład Archiwum Państwowego w Bydgoszczy wchodzą: Oddział I Przechowywania, Opracowania i Zabezpieczania Materiałów
Archiwalnych (z pracownią konserwatorską, sekcją przechowywania dokumentacji i sekcją ds. gromadzenia materiałów archiwalnych gospodarczych i własnościowych), Oddział II Informacji i Udostępniania Materiałów Archiwalnych (w skład oddziału wchodzą czytelnia i pracownia reprograficzna), Oddział III Nadzoru nad Narastającym Zasobem Archiwalnym, samodzielne stanowisko ds. ewidencji i popularyzacji zasobu, samodzielne stanowisko ds. informatyzacji i ochrony informacji, dział finansowo- księgowy, dział administracyjno gospodarczy oraz Oddział w Inowrocławiu. W Archiwum znajduje się specjalistyczna biblioteka naukowa obejmująca wydawnictwa z zakresu archiwistyki, archiwoznawstwa, nauk pomocniczych historii, publikacji źródłowych, dzienników urzędowych, historii Bydgoszczy i regionu. Funkcję opiniodawczo- doradczą pełnią organy kolegialne: Kolegium, Komisja Metodyczna, Komisji Archiwalnej Oceny Dokumentacji, Zespół ds. Zakupu Materiałów Archiwalnych.

W styczniu 1906 r. w Bydgoszczy przy ul. Dworcowej 65, w siedzibie likwidowanej pruskiej Komisji Generalnej dla Prowincji Poznańskiej i Prus Zachodnich w Bydgoszczy, utworzono archiwum gromadzące jej spuściznę aktową. W odrodzonej Polsce, do końca 1923 r., archiwum to funkcjonowało pod nazwą "Archiwum b. Komisji Generalnej w Bydgoszczy" i podlegało urzędom ziemskim w Poznaniu. W 1924 r. zostało włączone do sieci polskich państwowych archiwów historycznych jako oddział Archiwum Państwowego w Poznaniu. Przed 1939 r. do zasobu Archiwum przekazano akta zlikwidowanej pruskiej Regencji w Bydgoszczy. W 1938 r., po włączeniu Bydgoszczy do województwa pomorskiego, teren działania Bydgoskiego Archiwum został rozszerzony do jego granic. W 1939 r. okupacyjne władze niemieckie przekształciły Archiwum Bydgoskie w oddział Archiwum Rzeszy w Gdańsku, który miał gromadzić akta z terenu Bydgoszczy i Torunia oraz powiatów: bydgoskiego, chełmińskiego, sępoleńskiego, świeckiego, toruńskiego, tucholskiego, wyrzyskiego. W latach wojny do zasobu Archiwum trafiły akta zlikwidowanych urzędów polskich z lat 1920-1939, w tym wojewódzkich z Torunia: Urzędu Wojewódzkiego Pomorskiego, Kuratorium Okręgu Szkolnego Pomorskiego, Komendy Wojewódzkiej Policji Państwowej. W latach 1945 - 1947 Archiwum funkcjonowało ponownie jako oddział Archiwum Państwowego w Poznaniu. W 1947 r. zostało przekształcone w samodzielne Archiwum Państwowe w Bydgoszczy właściwe dla województwa pomorskiego, a od 1950 r. województwa bydgoskiego. Posiadało oddział w Toruniu (od 1952 r.) oraz powiatowe archiwa państwowe w Chojnicach, Grudziądzu, Inowrocławiu, Włocławku. Z Archiwum Poznańskiego i Gdańskiego do Bydgoszczy przekazano część zespołów pochodzących z terenu województwa bydgoskiego, w tym: akta Deputacji Kamery Wojenno-Domenalnej w Bydgoszczy, dokumenty pergaminowe i akta klasztorów w Bydgoszczy, Koronowie, Mogilnie, Strzelnie i Trzemesznie oraz akta urzędów domenalno-rentowych. W 1973 r., po zmianach w podziale administracyjnym kraju, Oddział w Toruniu został przekształcony w Wojewódzkie Archiwum Państwowe w Toruniu. W 1982 r. Oddział we Włocławku włączono do Archiwum w Toruniu. Za zmianami terytorialnymi szły zmiany w zasobie Archiwum. Do Torunia i Włocławka przekazano akta władz i instytucji szczebla powiatowego, miejskiego i niższego, w tym akta starostw, władz miejskich, notarialne oraz stanu cywilnego z byłych województw toruńskiego i włocławskiego. Także do Oddziału w Inowrocławiu przekazano z Bydgoszczy większość akt władz i instytucji szczebla powiatowego i niższego z powiatów: inowrocławskiego, mogileńskiego i żnińskiego. W latach 70 tych do zasobu Archiwum Bydgoskiego włączono akta byłego Powiatowego Archiwum Państwowego w Chojnicach. W Chojnicach pozostała tylko Ekspozytura Archiwum pełniąca przede wszystkim funkcje magazynu archiwalnego, działającą do roku 2008. W 1990 r. przejęto dokumentację z byłego Archiwum Komitetu Wojewódzkiego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej w Bydgoszczy. W roku 2008 otwarty został nowoczesny magazyn archiwalny wraz z czytelnią przy ulicy Wiślanej 27 w Bydgoszczy, w którym funkcjonuje sekcja ds. gromadzenia materiałów archiwalnych gospodarczych i własnościowych.