Archival resources online szukajwarchiwach.pl

Akta miasta Szubina

Archiwum Państwowe w Bydgoszczy
- brak danych - 1780-1940
- brak danych - 1780 - 1940
- brak danych - tak
administracja ogólna - akta miast i administracja miejska polski
niemiecki
inwentarz książkowy Yes - brak danych -
Pierwsze wzmianki historyczne o Szubinie pochodzą z 1365 r. Datę tę przyjmuje się za datę powstania miasta. Szubin powstał obok zamku, po prawej stronie Gąsawki. Pierwszymi mieszkańcami byli rzemieślnicy, którzy ze skór licznych w okolicznych puszczach zwierząt szyli dla mieszkańców zamku odzienie (kożuchy) zwane "szubami". Stąd prawdopodobnie pochodzi późniejsza nazwa Szubin, która powstała dopiero w XVI w. Szubin był niegdyś miastem szlacheckim i poza zamkiem nie posiadał murów obronnych. Przy końcu XIV w. dziedzicami Szubina zostali Łabiszyńscy, a później aż do XVII w., Czarnkowscy. W 1645 r. właścicielem Szubina był Krzysztof Opaliński, który nadał miastu liczne przywileje. Następnie Szubin należał do Konarzewskiego, Józefa Złotnickiego, księżnej Teofili Wiśniowieckiej i do Mycielskich. Stanisław Mycielski rozszerzył prawa miasta nadane przez Opalińskiego. Później Szubin przeszedł w ręce niemieckie. Po I rozbiorze Polski Szubin pozostał w jej granicach, lecz w 1773 r., w wyniku dodatkowej aneksji, został włączony w granice państwa pruskiego. W okresie 1807-1815 miasto należało do Księstwa Warszawskiego, by następnie znowu znaleźć się w granicach Prus. W 1818 r. Szubin został miastem powiatowym, a w 1835 r. otrzymał sąd okręgowy. Powstały wówczas drogi bite do Bydgoszczy, Nakła, Żnina i Kcyni. Polscy mieszkańcy Szubina brali czynny udział w powstaniach: kościuszkowskim, listopadowym i styczniowym. W 1848 r. w "wiośnie ludów" Szubin był widownią zaburzeń i ruchów wolnościowych. O utrzymanie polskości walczyły polskie stowarzyszenia kościelne i świeckie (np. chór "Halka", Towarzystwo Gimnastyczne "Sokół" i inne). Początek 1919 r. przyniósł usunięcie władzy pruskiej z Szubina i ziemi szubińskiej, wywalczone przez powstańców wielkopolskich. Długie i krwawe walki decydujące o powodzeniu całego powstania toczyły się pod Szubinem, Rynarzewem i na linii Noteci. W okresie międzywojennym miasto i gmina Szubin należały najpierw do województwa poznańskiego, później pomorskiego. W 1939 r. miasto zostało zajęte przez wojska niemieckie. Administracja hitlerowska nadała miastu nową nazwę - Altburgund. Niemcy utworzyli w Szubinie obóz jeniecki dla aliantów: Francuzów, Brytyjczyków i Amerykanów. Przebywało w nim ogółem 20 tys. jeńców, jednorazowo po 5 tys. W wyniku terroru stosowanego wobec ludności polskiej, wysiedleń i powołań do armii w czasie II wojny światowej, zginęło łącznie ok. 500 osób z Szubina i powiatu. 21 I 1945 r., w wyniku ofensywy wojsk radzieckich, zakończyła się okupacja hitlerowska. 1. Magistrat w Szubinie (601 j.a.)
1.1. Sprawy ogólno-administracyjne (116 j.a.): wybory (burmistrz, magistrat), posiedzenia i uchwały rady, budżety, urzędnicy, obywatele, zakłady miejskie (elektrownia, rzeźnia, urządzenia komunalne), budowy, kolej
1.2. Sprawy szkolne i kościelne (12 j.a.): finanse, kościoły, szkoły wyznaniowe
1.3. Sprawy wojskowe (22 j.a.): obrona kraju, pobór, reklamacje, zapomogi, konie
1.4. Sprawy podatkowe i opłaty stemplowe (19 j.a.): opłaty, podatki, szacunek podatków
1.5. Poczta (3 j.a.): telegraf
1.6. Sprawy policyjne (304 j.a.): policja polityczna (bezpieczeństwo publiczne, wybory parlamentarne, polscy emisariusze i uciekinierzy, emigracja, agitacja), budowlana (koncesje), ogniowa (ubezpieczenia), wodna, mostowa i drogowa (budowa i utrzymanie), policja obyczajowa, księgi meldunkowe (1861-1901, 1920-1932, 1940-1943), gmina żydowska (władze, budżety, członkowie), przemysł, handel, rzemiosło, łowiectwo, rybołówstwo, leśnictwo, rolnictwo, kółka i stowarzyszenia rolnicze, hodowla, towarzystwa (m.in. przemysłowe, robotnicze, śpiewacze, gimnastyczne), ochrona zdrowia (personel, szczepienia, apteki), opieka społeczna, usc
2. Zarząd Miejski Szubina (1920-1939) (163 j.a.): wybory parlamentarne, rady, ławników i przysięgłych, organizacja administracji, urzędnicy, finanse, podatki, emigracja, reemigranci z Niemiec, cudzoziemcy, statystyka ludnościowa, działalność antypaństwowa, stowarzyszenia, przemysł, rzemiosło, cechy, łowiectwo, ogrodnictwo i pszczelarstwo, grunty, budynki i zakłady miejskie (elektrownia, rzeźnia), szkoły, kościół, wojskowość (garnizon, mobilizacja, obrona powietrzna i przeciwgazowa), straż pożarna, zabytki, bezrobocie, opieka społeczna
3. Zarząd Miejski Szubina (1939-1944) (2 j.a): ewidencja i stratystyka ludności, praktyki religijne
- brak danych -

Amount of archival material

766

766

0

9.74

9.74

0.00

Amount of non-archival material

0

0.00

- brak danych -

X

Zapraszamy do testowania nowej odsłony serwisu na szukajwarchiwach.gov.pl!

Przed nami kolejny etap modernizacji. Weź w nim udział – prześlij nam swoje propozycje zmian i nowych funkcjonalności.

Nasz adres znajdziesz w zakładce "Kontakt" na szukajwarchiwach.gov.pl.