Archival resources online szukajwarchiwach.pl

Sąd Obwodowy w Elblągu

Archiwum Państwowe w Malborku
- brak danych - 1772-1945
Amtsgericht Elbing 1772 - 1945
- brak danych - tak
instytucje ochrony prawa i wymiaru sprawiedliwości - sądy, trybunały niemiecki
indeks geograficzny No - brak danych -
indeks osobowy No indeks właścicieli gruntów, indeks miejscowości, wykaz ulic Elbląga w podziale na obręby katastr.
indeks rzeczowy No - brak danych -
inne pomoce No - brak danych -
inwentarz książkowy Yes - brak danych -
Podstawę ustroju sądownictwa w Prusach Zachodnich stworzył tzw. Notifikationspatent z dnia 28 września 1772 roku. Patent ten zniósł tymczasowe polskie sądy grodzkie, ziemskie, biskupie i kapitulne, pozostawiając jedynie sądy miejskie i patrymonialne oraz z ograniczonymi kompetencjami katolickie sądy duchowne. Na czele władzy sądowej w prowincji patent postawił Rejencję Zachodniopruską (Westpreussische Regierung). W latach 1775-1808 funkcjonował w Elblągu Departament Sprawiedliwości – Sąd Miejski (Justizdepartament – Stadtgericht), który stanowił część składową Magistratu Miasta Elbląga. Rozporządzeniem z 26 grudnia 1808 r. wydzielono z kompetencji rejencji sprawy sądownictwa i powołano Wyższy Sąd Krajowy w Kwidzynie (Oberlandesgericht Marienwerder). W wyniku tej reformy Departament Sprawiedliwości w Elblągu został usamodzielniony i od 1808 r. działał jako niezależny Królewski Sąd Miejski w Elblągu.
W 1848 roku przeprowadzono zasadniczą reorganizację sądownictwa polegającą na zniesieniu sądownictwa miejskiego, patrymonialnego i kościelnego we wszystkich sprawach świeckich . Zarazem stworzono jako sądy I instancji – sądy miejskie (Stadtgerichte) w miastach powyżej 50 tys. mieszkańców, a sądy powiatowe (Kreisgerichte) w pozostałych miastach powiatowych. Do kompetencji sądów apelacyjnych (Kgl.Appelationsgerichte) należał natomiast nadzór nad sądami I instancji, rozstrzyganie odwołań od wyroków tych sądów. Od dnia 1 października 1879 roku wymiar sprawiedliwości przekazano sądom obwodowym (Amtsgerichte), sądom krajowym (Landgerichte) i wyższym sądom krajowym (Oberlandesgerichte) jako sądom III instancji . Organizację sądownictwa powszechnego w Prusach precyzowały ustawy z 26 lipca 1878 i 5 lipca 1879 roku . Wówczas powołano Sąd Obwodowy w Elblągu (Amtsgericht Elbing), który przejął kompetencje istniejącego wcześniej połączonego Sądu Krajowego i Miejskiego (Land- und Stadtgericht) oraz Sądu Powiatowego (Kresigericht). Terytorialnie obejmował on obszar powiatu elbląskiego (w granicach z 1819 roku). Dla nowo utworzonego sądu instancją wyższą był Sąd Krajowy w Elblągu .
W okresie międzywojennym stworzono przy sądach obwodowych tzw. Jugendgerichte – sądy do spraw młodzieży (1923), Anerbengerichte (1923) dla spraw niepodzielnych gospodarstw chłopskich oraz Erbgesundheitsgerichte (1933) - sądy do spraw dziedziczności. W 1933 roku na terenie Rzeszy powołano także sądy specjalne (Sondergerichte) istniejące przy wyższych sądach krajowych. W łączności z sądami obwodowymi działały od 1934 r. Arbeitsgerichte, zajmujące się sprawami wynikającymi ze stosunków pracy.
Do 1858 roku siedziba Sądu znajdowała się w Ratuszu Miejskim oraz w budynkach przy Fleischauerstrasse (obecnie ul.Rzeźnicka). Następnie została ona przeniesiona do nowego budynku przy Bismarckstrasse (obecnie ul.Trybunalska).



Nazwa zespołu: Sąd Obwodowy w Elblągu (Amtsgericht Elbing) . Ustalona nazwa odnosi się także do akt wytworzonych (rozpoczętych) w okresie działalności: Królewskiego Sądu Miejskiego w Elblągu (Königliches Stadtgericht Elbing) i Sądu Powiatowego w Elblągu (Kreisgericht Elbing). Ze względu na niemożliwość rozgraniczenia akt zgodnie z zasadą proweniencji (dziedziczenie registratur, sukcesja czynna i kontynuacja akt w seriach) przyjęta została ostatnia stosowana nazwa tj. Sąd Obwodowy w Elblągu.

Granicami chronologicznymi zespołu są lata 1772-1945. Najstarsze zapisy znajdujące się w aktach gruntowych pochodzą z 1772 roku. Nie uwzględniono tutaj pojedynczych uwierzytelnionych odpisów dokumentów z okresu wcześniejszego (tj. od lat 60. XVIII wieku) oraz zapisów o przeniesieniu tytułu własności i innych adnotacji wpisywanych do ksiąg wieczystych po 1945 roku .


Granice terytorialne zespołu stanowi obszaru pow. elbląskiego w granicach z lat 1919-1944. Po utworzeniu Wolnego Miasta Gdańska we właściwościach elbląskiego Sądu znalazła się część Mierzei Wiśłanej z Przebrnem, Krynicą Morska, Nową Karczmą i wsią Narmeln.

Rozmiar zespołu: 2632 jednostek archiwalnych tj. 69,50 mb akt.

Forma dokumentacji: księgi i poszyty aktowe. Język niemiecki.
1-15 Generalia. Sprawy hipoteczne (Generalia. Hypothekensachen)
16-33 Odpisy ksiąg łanowych (Abschriften der Flurbücher)
34-39 Akta zagród dziedzicznych (Erbhöferrollen)
40-921Księgi gruntowe (Grundbücher)
922- 2320 Akta gruntowe (Grundakten)
2321-2330 Akta rejestrowe spółdzielni (Genossenschaftsregisterakten)
2331-2363 Akta rejestrowe stowarzyszeń (Vereinregisterakten)
2364-2376 Akta rejestru handlowego (Akten zum Handelsregister B)
2377-2379 Akta rejestrowe wzorów (Musterregisterakten)
2380-2383 Akta rejestru statków (Schiffsregisterakten)
2384-2403 Akta spraw majątkowych małżeństw (Güterrechtsregisterakten)
2404 Akta rejestrowe stanu cywilnego (ludności żydowskiej)
2405-2407 Akta opiekuńcze (Vormundschaftsakten)
2408-2653 Akta gruntowe, akta cywilne (dopływy)
Akta Sądu Obwodowego w Elblągu przechowywane także w AP Gdańsk, nr 100. Zespół utworzony w związku z rozgraniczeniem dotychczasowego "Zbioru akt sądowych miasta Elbląga i powiatu nowodworskiego" (nr 502) na trzy zespoły proste.
Units in the collection::
Number of units per page
Reference code Title Dates Number of scans
9/502/0/1/1 Hypotheken Buch über Dorfschaft Gross Stoboi [Sprawy ksiąg hipotecznych gminy wiejskiej Kamiennik Wielki] 1820-1859 0
9/502/0/1/2 Hypotheken Buch über Dorfschaft Klein Röbern [Sprawy ksiąg hipotecznych gminy wiejskiej Rubno Małe] 1774-1860 0
9/502/0/1/3 Einrichtung der Hypotheken von Liep [Założenie hipoteki dla gminy Liep** - ob Krynica Morska] 1854-1854 0
9/502/0/1/4 Einrichtung und Regelung des Hypothekenwesens der Dorfschaft Maslatein [Założenie i regulacje spraw hipoteki gminy wiejskiej Myślęcin] 1835-1898 0
9/502/0/1/5 Hypotheken Buch Moosbruch [Sprawy ksiąg hipotecznych gminy wiejskiej Mechnica] 1845-1854 0
9/502/0/1/6 Hypotheken Buch über Dorfschaft Möskenberg [Sprawy ksiąg hipotecznych gminy wiejskiej Mojkowo] 1846-1888 0
9/502/0/1/7 Hypotheken Buch über Neuendorf Höhe [Sprawy ksiąg hipotecznych gminy wiejskiej Nowina] 1832-1850 0
9/502/0/1/8 Hypotheken Buch über Dorfschaft Neukirch bei Tolkemit [Sprawy ksiąg hipotecznych gminy wiejskiej Pogrodzie] 1843-1840 0
9/502/0/1/9 Hypotheken Buch über Dorfschaft Nogathau [Sprawy ksiąg hipotecznych gminy wiejskiej Nogat] 1842-1853 0
9/502/0/1/10 Hypotheken Buch über Dorfschaft Pröbbernau [Sprawy ksiąg hipotecznych gminy wiejskiej Przebrno] 1820-1912 0
9/502/0/1/11 Hypotheken Buch über Dorfschaft Schwarzdamm [Sprawy ksiąg hipotecznych gminy wiejskiej Czarna Grobla] 1845-1862 0
9/502/0/1/12 Hypotheken Buch über Dorfschaft Terranova [Sprawy ksiąg hipotecznych gminy wiejskiej Nowakowo] 1825-1868 0
9/502/0/1/13 Hypotheken Buch Tolkemit Amtsgasse [Sprawy ksiąg hipotecznych obrębu Tolkmicko Kolonia] 1843-1918 0
9/502/0/1/14 Einrichtung und Regelung des Hypothekenwesens der Dorfschaft Wecklitz [Założenie i regulacje spraw hipoteki gminy wiejskiej Weklice] 1833-1856 0
9/502/0/1/15 Einrichtung und Regelung des Hypothekenwesens der Dorfschaft Wickerau [Założenie i regulacje spraw hipoteki gminy wiejskiej Wikrowo] 1829-1885 0
1 2 3 4 ... 86 87 88 89 90 ... 174 175 176 177

Amount of archival material

2653

2653

0

72.78

72.78

0.00

Amount of non-archival material

0

0.00

- brak danych -

X

Drodzy użytkownicy,

W dniu 31 maja 2021 roku wyłączony zostanie nieaktualizowany od początku 2019 roku serwis www.szukajwarchiwach.pl.

Wobec tego zachęcamy do korzystania z nowej odsłony serwisu dostępnej pod adresem www.szukajwarchiwach.gov.pl.